Seder Tehorot · Massechet Negaim · Perek Vav · Mishná 3 de 8

O alastramento por dentro

אֵין הַנֶּגַע פּוֹשֶׂה לְתוֹכָהּ
Mishná (ed. Torat Emet, domínio público) · tradução original PT-BR

A Mishná · הַמִּשְׁנָה

Repete o caso da mishná anterior com a carne viva menor que uma lentilha, e revela uma disputa sobre um princípio fundamental: se a diminuição da carne viva — que equivale ao crescimento da mancha sobre ela por dentro — conta como alastramento

Uma mancha do tamanho de um grão, e nela carne viva menor que uma lentilha: se a mancha cresceu, é impura; se diminuiu, é pura. Se a carne viva cresceu, é impura. Se diminuiu, Rabi Meir declara impura, e os sábios declaram pura, pois a praga não alastra para dentro de si mesma.

Esta mishná repete a estrutura da anterior, mas com uma variação decisiva: agora a carne viva original é menor que uma lentilha — portanto, insuficiente para ser sinal de impureza por si só. Os dois primeiros casos seguem o padrão já conhecido: crescimento da mancha por fora é alastramento e torna impura; diminuição da mancha abaixo do grão torna pura. O terceiro caso também é simples: se a carne viva cresce até atingir exatamente o tamanho de uma lentilha, ela se torna, agora sim, um sinal de impureza válido. É o quarto caso que introduz a controvérsia: se a carne viva, já menor que uma lentilha, diminui ainda mais. Rabi Meir considera isso alastramento — pois, do seu ponto de vista, a mancha está avançando sobre a carne viva a partir de dentro, o que é logicamente equivalente a avançar sobre a pele saudável a partir de fora. Os sábios discordam: para eles, o conceito de alastramento (pisayon) só se aplica ao crescimento da mancha para além de seus próprios limites externos, nunca ao seu avanço interno sobre a carne viva que ela já continha. A mishná explicita o fundamento dessa posição: a comparação com o nétek (a praga de calvície tratada mais adiante no tratado), que sabidamente não alastra para dentro de si mesmo. A halachá segue os sábios.

בַּהֶרֶת כַּגְּרִיס וּבָהּ מִחְיָה פְחוּתָה מִכָּעֲדָשָׁה, רָבְתָה הַבַּהֶרֶת, טְמֵאָה. נִתְמַעֲטָה, טְהוֹרָה. רָבְתָה הַמִּחְיָה, טְמֵאָה. נִתְמַעֲטָה, רַבִּי מֵאִיר מְטַמֵּא, וַחֲכָמִים מְטַהֲרִים, שֶׁאֵין הַנֶּגַע פּוֹשֶׂה לְתוֹכָהּ:

Halachot · הֲלָכוֹת

Rambam · Perush HaMishná, Negaim 6:3
כאשר רבתה הבהרת הנה הוא טמאה מדרך הפסיון…

Quando a mancha cresceu, ela é impura pela via do alastramento. E quando a carne viva diminuiu, entendeu Rabi Meir que isso também é alastramento, pois a mancha já se estendeu sobre a carne viva que havia em seu interior. Já os sábios dizem que o alastramento só ocorre para fora da praga — pois, se ela alastrasse para dentro, para a carne viva que está em seu interior, seria pura. E a prova disso: disse-se “praga” e “nétek” — comparou-se a praga ao nétek: assim como o nétek não alastra para dentro de si mesmo, como se esclarecerá, também a praga não alastra para dentro de si mesma.

E quanto a dizer “se a carne viva cresceu, é impura” — isso é quando ela chega exatamente ao tamanho de uma lentilha; mas se ultrapassar essa medida, ela é pura, como já se disse na halachá anterior. E a lei segue os sábios.

Bartenura · Negaim 6:3
רָבְתָה הַבַּהֶרֶת. מִבַּחוּץ…

Sobre “se a mancha cresceu”: por fora. “É impura”: pois já alastrou na pele.

Sobre “se diminuiu, é pura”: mesmo que a carne viva estivesse do tamanho de uma lentilha.

Sobre “se a carne viva cresceu”: e chegou ao tamanho de uma lentilha, é impura.

Sobre “se diminuiu”: porque a mancha alastrou sobre ela.

Sobre “Rabi Meir declara impura”: pois ele considera isso alastramento por dentro, do mesmo modo que por fora.

Sobre “e os sábios declaram pura”: pois o alastramento por dentro não é considerado alastramento. E a lei segue os sábios.

Perush — os Mefarshim · הַמְּפָרְשִׁים

Massechet Negaim não possui Guemará no Talmud Bavli — como a maior parte de Seder Tehorot (com exceção de Massechet Nidá), é um tratado de mishnayot puras, sem o debate amoraíco que caracteriza a maioria dos demais tratados. Por isso, o comentário de Rashi é omitido em todas as mishnayot deste capítulo.