Seder Kodashim · Massechet Chulin · Perek Tet · Mishná 4 de 8

A pele com um kazait de carne: fio, pelo e duas metades de azeitona

עוֹר שֶׁיֵּשׁ עָלָיו כַּזַּיִת בָּשָׂר
Mishná (ed. Torat Emet, domínio público) · tradução original PT-BR

A Mishná · הַמִּשְׁנָה

Quem toca o fio ou o pelo em frente à carne torna-se impuro; duas metades de azeitona impurificam por carregamento, segundo Rabi Ishmael

A pele sobre a qual há um kazait de carne: aquele que toca no fio que sai dela, ou no pelo que está à sua frente, torna-se impuro. Se havia sobre ela como duas metades de azeitona, impurifica por carregamento, mas não por contato — palavras de Rabi Ishmael.

— Uma pele de carcaça que carrega um kazait de carne já tem, por essa carne, o estatuto pleno de carcaça. A mishná ensina que essa impureza se estende até mesmo a um fio fino de carne (tziv) que se destaca da massa principal, ou ao pelo da pele situado exatamente em frente à carne — ambos funcionam como “proteção” (shomer) da carne, e quem os toca é tratado como se tivesse tocado a própria carne. Já quando a carne está dividida em duas porções de meio kazait cada, nenhuma delas isoladamente chega à medida mínima que impurifica por contato; mas, ao carregar a pele, ambas se movem juntas, e a soma das duas completa o kazait para impurificar por carregamento — segundo Rabi Ishmael.

עוֹר שֶׁיֵּשׁ עָלָיו כַּזַּיִת בָּשָׂר, הַנּוֹגֵעַ בְּצִיב הַיּוֹצֵא מִמֶּנּוּ, וּבְשַׂעֲרָה שֶׁכְּנֶגְדּוֹ, טָמֵא. הָיוּ עָלָיו כִּשְׁנֵי חֲצָאֵי זֵיתִים, מְטַמֵּא בְמַשָּׂא וְלֹא בְמַגָּע, דִּבְרֵי רַבִּי יִשְׁמָעֵאל.
Rabi Akiva discorda; concorda quando as metades são espetadas por um graveto; a pele anula a conexão

Rabi Akiva diz: nem por contato, nem por carregamento. E Rabi Akiva concorda que, quanto a duas metades de azeitona que alguém espetou com um graveto e moveu, isso é impuro. E por que Rabi Akiva declara puro no caso da pele? Porque a pele as anula.

— Rabi Akiva rejeita inteiramente a soma de Rabi Ishmael: para ele, duas metades separadas de kazait nunca se juntam, nem por contato nem por carregamento, mesmo movidas simultaneamente sobre a mesma pele. Mas ele mesmo reconhece uma exceção: se alguém deliberadamente espeta as duas metades num graveto fino e as move juntas, elas se combinam e impurificam — porque o graveto as une ativamente como um só corpo, sem interferir entre elas. A pele, ao contrário, não une: por ser ela mesma um objeto substancial que se interpõe entre as duas porções de carne, ela as separa e anula a conexão entre elas, de modo que cada metade permanece isolada, aquém da medida mínima.

רַבִּי עֲקִיבָא אוֹמֵר, לֹא בְמַגָּע וְלֹא בְמַשָּׂא. וּמוֹדֶה רַבִּי עֲקִיבָא בִּשְׁנֵי חֲצָאֵי זֵיתִים שֶׁתְּחָבָן בְּקֵיסָם וֶהֱסִיטָן, שֶׁהוּא טָמֵא. וּמִפְּנֵי מָה רַבִּי עֲקִיבָא מְטַהֵר בָּעוֹר, מִפְּנֵי שֶׁהָעוֹר מְבַטְּלָן:

Halachot · הֲלָכוֹת

Rambam · Perush HaMishná, Chulin 9:4
עוֹר שֶׁיֵּשׁ עָלָיו כַּזַּיִת בָּשָׂר הַנּוֹגֵעַ בְּצִיב הַיּוֹצֵא כו': ציב הוא חוט דק שנתפשט מן העור הסמוך לבשר. ושערה שכנגדו שערו שבשטח העור כנגד הבשר: וקיסם הוא עץ דק כמין פלך כוש או כרכר: ופירוש תחובין מנוקבים רוצה לומר שמנקבין באותו העץ סדק ומכניסו בהן והלכה כר"ע וחכמים:

Rambam explica que tziv é o fio fino que se estende a partir da pele contígua à carne, e que “o pelo que está à sua frente” é o pelo situado na superfície da pele exatamente em frente à carne. Explica que kêssam é um pedaço de madeira fino, como um fuso ou um bastão de fiar, e que “espetadas” significa perfuradas — isto é, faz-se uma fenda nesse pedaço de madeira e nele se introduzem as duas metades. A lei segue Rabi Akiva e os sábios.

Bartenura · Chulin 9:4
עוֹר שֶׁיֵּשׁ עָלָיו כַּזַּיִת בָּשָׂר. בְּמָקוֹם אֶחָד: הַנּוֹגֵעַ בְּצִיב הַיּוֹצֵא מִמֶּנּוּ. רְצוּעָה וְתִלְתּוּל הַיּוֹצֵא מֵאוֹתוֹ בָשָׂר וְתָלוּי וְדָבוּק בְּמִקְצָת. וּבְאוֹתוֹ צִיב לֵיכָּא כַּזַּיִת אֲבָל מְעֻרֶה הוּא לְכַזַּיִת: וּבְשַׂעֲרָה. שֶׁבָּעוֹר כְּנֶגֶד אוֹתוֹ בָשָׂר: טָמֵא. דְּשַׂעֲרָה הֲוֵי שׁוֹמֵר: מְטַמֵּא בְמַשָּׂא. שֶׁהֲרֵי נָשָׂא כַּזַּיִת נְבֵלָה: וְלֹא בְמַגָּע. דְּאִי אֶפְשָׁר לִגַּע בְּיַחַד, וּשְׁתֵּי נְגִיעוֹת אֵינָן מִצְטָרְפוֹת: לֹא בְמַגָּע וְלֹא בְמַשָּׂא. כְּדִמְפָרֵשׁ טַעֲמָא בְּסֵיפָא שֶׁהָעוֹר מְבַטְּלָן: וּמוֹדֶה רַבִּי עֲקִיבָא. דְּאַף עַל גַּב דְּלֹא הֲוֵי כַּזַּיִת מְעֻרֶה בְּמָקוֹם אֶחָד, בִּכְהַאי גַוְנָא כְּגוֹן שֶׁתָּחַב שְׁנֵי חֲצָאֵי זֵיתִים בְּקֵיסָם וֶהֱסִיטָן, שֶׁהוּא טָמֵא. וַהֲלָכָה כְּרַבִּי עֲקִיבָא:

Bartenura esclarece que o kazait de carne referido está reunido num só lugar da pele. O “fio que sai dela” é uma tira fina e enrolada que se projeta dessa carne, presa apenas em parte — nesse fio isolado não há um kazait, mas ele está unido à carne que o tem. O pelo referido é o da pele, na posição correspondente à carne; torna-se impuro quem o toca porque o pelo serve de proteção. Quando há duas metades de azeitona, impurifica por carregamento — pois, ao carregar a pele, carrega-se também um kazait de carcaça —, mas não por contato, porque é impossível tocar as duas metades ao mesmo tempo, e dois toques separados não se somam. Rabi Akiva nega os dois modos, pelo motivo que a própria mishná explicita na parte final: a pele as anula. Mas Rabi Akiva concorda que, mesmo sem estarem unidas num só ponto, se alguém as espeta com um graveto fino e as move juntas, isso é impuro — e a lei segue Rabi Akiva.

Perush — os Mefarshim · פֵּרוּשׁ הַמְּפָרְשִׁים

Rashi רש״י
Chulin 124a:18, sobre a Guemará desta mishná
מתני' עור שיש עליו כזית בשר - במקום אחד:
הנוגע בציב היוצא ממנו - היינו באותו בשר או בשערה שכנגד אותו בשר:
טמא - דשערה הוי שומר כדאמרינן (לעיל חולין דף קיט:) חלחולי מחלחל:
ציב - רצועה ותלתל היוצא מאותו בשר ותלוי ודבוק במקצת ובאותו ציב ליכא כזית אבל מעורה הוא לכזית:

Rashi esclarece que o kazait de carne está reunido em um só lugar da pele; que “o fio que sai dela” se refere a essa mesma carne, ou ao pelo situado em frente a ela; que se torna impuro porque o pelo serve de proteção — como se diz alhures, “a impureza se propaga em cadeia”; e que o tziv é uma tira fina e enrolada que sai dessa carne, presa e pendente apenas em parte — nesse fio isolado não há um kazait, mas ele está unido à carne que o completa.