Seder Moed · Massechet Beitzá · Perek Bet · Mishná 9 de 10

O moinho de pimenta e seus três utensílios

הָרֵחַיִם שֶׁל פִּלְפְּלִין טְמֵאָה
Mishná (ed. Torat Emet, domínio público) · tradução original PT-BR

A Mishná · הַמִּשְׁנָה

Tendo mencionado, na mishná anterior, o moinho manual de pimenta, a mishná agora examina sua condição de pureza — um pequeno utensílio composto de três partes distintas, cada uma das quais é, por si só, suscetível a se tornar impura.

O moinho de pimenta é impuro por conta de três utensílios: por conta de utensílio recipiente, por conta de utensílio de metal, e por conta de utensílio-peneira.O moinho manual de pimenta é composto de três partes, cada uma com sua própria categoria de impureza: a parte inferior, que recolhe o pó moído, é impura como recipiente; a parte superior, onde se mói, é impura como utensílio de metal; e a peneira central, que separa o moído do não moído, é impura como utensílio trançado. Por isso, mesmo que uma dessas partes se separe das demais, ela continua sendo um utensílio completo, sujeito à impureza por si só.

הָרֵחַיִם שֶׁל פִּלְפְּלִין טְמֵאָה, מִשּׁוּם שְׁלשָׁה כֵלִים, מִשּׁוּם כְּלִי קִבּוּל, וּמִשּׁוּם כְּלִי מַתָּכוֹת, וּמִשּׁוּם כְּלִי כְבָרָה:

Fonte na Torá · מָקוֹר בַּתּוֹרָה

Vayikrá 11:32
וְכֹל אֲשֶׁר יִפֹּל עָלָיו מֵהֶם בְּמֹתָם יִטְמָא, מִכָּל כְּלִי עֵץ אוֹ בֶגֶד אוֹ עוֹר אוֹ שָׂק, כָּל כְּלִי אֲשֶׁר יֵעָשֶׂה מְלָאכָה בָּהֶם.
E tudo sobre o que cair algo deles, morto, se tornará impuro — de todo utensílio de madeira, ou roupa, ou couro, ou saco, todo utensílio com que se faz trabalho.

O princípio de que "todo utensílio com que se faz trabalho" pode receber impureza é a base para tratar cada peça do moinho de pimenta como um utensílio independente. Como cada uma de suas três partes — o recipiente, a peça de metal e a peneira — realiza uma função própria e distinta na moagem, os sábios as classificam separadamente, cada qual sob a categoria de impureza correspondente ao material e à função de utensílio que exerce.

Halachot · הֲלָכוֹת

O Rambam descreve a estrutura física do moinho de pimenta e explica por que cada peça, mesmo separada, continua sendo um utensílio completo; Bartenura detalha a razão de cada uma das três classificações de impureza.

Rambam · Perush HaMishná, Beitzá 2:8
צוּרַת אֵלּוּ הָרֵחַיִם הָיְתָה כְּמוֹ שֶׁאַגִּיד לְךָ... וְהוֹדִיעָנוּ שֶׁכָּל חֵלֶק מֵאֵלּוּ הַשְּׁלֹשָׁה חֲלָקִים כְּלִי בִּפְנֵי עַצְמוֹ, וַאֲפִלּוּ פֵּרַשׁ אֶחָד מֵהֶם מִזֶּה הַכְּלָל אֵינוֹ שִׁבְרֵי כֵלִים, אֶלָּא כְּלִי וּמְקַבֵּל טֻמְאָה.

A forma deste moinho era como vou lhe explicar... E nos ensinou que cada parte dessas três partes é um utensílio por si só, e mesmo que uma delas se separe das demais, não é um fragmento de utensílio, mas sim um utensílio completo, sujeito a receber impureza.

Bartenura · Beitzá 2:9
מִשּׁוּם שְׁלֹשָׁה כֵלִים. שֶׁאִם פֵּרַשׁ אֶחָד מֵהֶן אֵינָן שִׁבְרֵי כֵּלִים, אֶלָּא כָּל אֶחָד מֵהֶם חָשׁוּב כְּלִי בִּפְנֵי עַצְמוֹ וְטָמֵא. מִשּׁוּם כְּלִי קִבּוּל. הַתַּחְתּוֹנָה שֶׁמְּקַבֶּלֶת אֲבַק שְׁחִיקַת הַפִּלְפְּלִים דֶּרֶךְ נִקְבֵי הַכְּבָרָה, טְמֵאָה מִשּׁוּם כְּלִי קִבּוּל.

“Por conta de três utensílios” — pois, se uma delas se separar das demais, elas não são fragmentos de utensílios; cada uma delas é considerada um utensílio completo por si só, e é impura. “Por conta de utensílio recipiente” — a parte inferior, que recebe o pó da pimenta moída através dos furos da peneira, é impura como utensílio recipiente.

Perush — os Mefarshim · הַמְּפָרְשִׁים

Rashi explica a finalidade prática de mencionar as "três razões de impureza": que a impureza da moagem sobrevive mesmo que uma das categorias caia.

Rashi · רַשִׁ״י
Comentário à Guemará, Beitzá 23b
טְמֵאָה מִשּׁוּם שְׁלֹשָׁה כֵלִים — מְקַבֶּלֶת טֻמְאָה עַל שֵׁם שְׁלֹשָׁה כֵלִים, נַפְקָא מִנַּהּ דְּאִי נַמֵּי אֲזַל חַד שְׁמָא מִינַּהּ, טְמֵאָה מִשּׁוּם אִידָךְ.

“É impura por conta de três utensílios” — recebe impureza sob a designação de três utensílios; a consequência prática é que, mesmo que uma das designações deixe de se aplicar a ela, ela continua impura por conta das outras.